մայրենի

Առաջադրանքներ

ա) Ընտրեք այն միտքը, որն արտահայտում է առակի գաղափարը (ասելիքը):

•  Երկու նապաստակի ետևից ընկնողը ոչ մեկին չի հասնի:

•  Մարդիկ, ընկնելով շատի ետևից, կորցնում են նաև քիչը:

•  Պետք չէ բավարարվել քչով, պետք է ձգտել ավելիին հասնել:

բ) Ինչո՞ւ այդ միտքը ընտրեցիք: ընտրեցի այդ միտքը, որովհետև մեծամիտ գորտին թվում էր, թե ամեն ինչ իրենցն էր։ Այդ պատճառով էլ զրկվեց ամեն ինչից։

Կարդացե՛ք առակը և լրացրե՛ք միտքը:

Մի որսորդ առյուծի հետք էր փնտրում: Նա փայտահատին հարցրեց, թե չի՛ տեսել արդյոք առյուծի հետքը կամ որջը: Փայտահատը պատասխանեց.

— Ես քեզ հենց իրեն` առյուծին ցույց կտամ:

Որսորդը վախից գունատվեց և դողդողալով շշնջաց.

— Չէ, ինձ միայն հետքն է հարկավոր, ոչ թե առյուծը:

Փայտահատը ձեռքը թափ տվեց, քթի տակ ժպտաց և լուռ հեռացավ վախկոտ որսորդից

Առաջադրանք

  • Առակը այն մարդկանց մասին է, որոնք ագահ են ու բացի իրենցից չեն նկատում ոչինչ։
  • Վերնագրիր ստացված առակը: Ընտրածդ վերնագիրը պատճառաբանիր:
    Ագահ գորտը և օձը
    Առակում գորտը իրեն պահեց ագահ ու մեծամիտ, որի շնորհիվ օձը բարկացավ և կերավ գորտին
  •  Աղվեսն ու խաղողը

Քաղցած աղվեսը տեսավ խաղողի վազը` կախ ընկած ողկույզներով և ուզեց դունչը հասցնել խաղողին, բայց չկարողացավ: Եվ, հեռանալով, ինքն իրեն ասաց. «Դեռ խակ է»:

Առակն այն մարդկանց մասին է, ովքեր չեն հասնում իրենց նպատակին և որակազերծում են այն։

Ուղևորներն ու սոսին

Ամառվա մի օր ուղևորները, կեսօրվա շոգից սաստիկ հոգնած, ճանապարհ էին գնում:

Նրանք տեսան սոսին, մոտեցան և պառկեցին նրա ստվերում` հանգստանալու:

Նայելով սոսու ոստերին` իրար մեջ խոսեցին.

— Բայց ախր անպտուղ է այդ ծառը և մարդկանց համար` անօգուտ: Սոսին նրանց   պատասխանեց.

— Ապերախտ եք դուք, իմ հովանուց օգտվում եք և տեղնուտեղն էլ ինձ անպտուղ ևանօգուտ անվանում:

Առաջադրանք

Առակն այն մարդկանց մասին է, ովքեր օգտվում են ամեն ինչից, բայց միշտ դժգոհ հեռանում են։

մաթեմ

Առաջադրանքներ(դասարանում)

1) Ամբողջ թվերի եռյակի համար ստուգե՛ք բազմապատկման 

զուգորդական օրենքի ճշտությունը.

ա) +9, –2, +3

(9×3)x(-2)=-58

(9x(-2))x3=-58

3x(-2)x9=58,

բ) –5, +4, +7,

(-5×4)x7=-140

(7x(-5)x4=-140

(7×4)x(-5)=-140

դ) +5, –8, –5,

(5x(-5)x(-8)=200

(-5x(-8)x5=200

(5x(-8)x(-5)=200

2) Որոշե՛ք արտադրյալի նշանը և կատարե՛ք բազմապատկումը. 

 ա) (–2) · (+3) · (–7),=42 

գ) (–5) · (–4) · (+3 ) · (–2),= -40

բ) (–1) · (–1) · (–1 ), =-1

դ) (+7) · (–3) · (+4) · (–5)=11:

3) Օգտվելով գումարման նկատմամբ բազմապատկման բաշխական 

օրենքից՝ հաշվե՛ք հնարավորին չափ պարզ եղանակով.

ա) ( +5 ) · ( +3 ) + ( +5 ) · ( –2 )=5, գ) ( –7 ) · ( –4 ) + ( –7 ) · ( +3 ),=7

բ) ( –2 ) · ( +4 ) + ( –2 ) · ( –3 ),=3 -5 դ) ( –6 ) · ( –5 ) + ( –6 ) · ( +4 )։=96

Լրացուցիչ(տանը)

4) Ստուգե՛ք, որ ամբողջ թվերի հետևյալ եռյակների համար ճիշտ է 

բազմապատկման բաշխական օրենքը գումարման նկատմամբ.

ա) –5, –6, –11=22, գ) +2, –10, +7, =-1 ե) +8, 0, –17,=-9

բ) 0, –8, +12=4, դ) –16, –18, +20,=-14 զ) –6, –1, –19=26։

5) Եթե արտադրիչների քանակը զույգ թիվ է, կարո՞ղ է արդյոք արտադրյալը դրական թիվ լինել: Իսկ բացասակա՞ն: Բերե՛ք օրինակներ:
այո

6) Հաշվե՛ք արտահայտության արժեքը՝ ընտրելով թվերի բազմա-

պատկման հարմար հաջորդականություն.

ա) (–8 ) · (–4 ) · (+2 ) · (–5 ) · (–7 ),=-36 գ) (–5 ) · (+6 ) · (–7 ) · (+4 ) · (–3 ),=-5

բ) (–1 ) · (+1 ) · (–6 ) · (–14 ) · (+5 ),=15 դ) (–7 ) · (+8 ) · (–9 ) · (+6 ) · (–1 )։=-3

7) Որոշե՛ք, թե ինչ նշան կունենա չորս ամբողջ թվերի արտադրյալը, 

եթե՝ 

ա) այդ թվերից երկուսը դրական են, երկուսը՝ բացասական,

բ) այդ թվերից երեքը բացասական են, մեկը՝ դրական,

գ) այդ թվերից երեքը դրական են, մեկը՝ բացասական

մաթեմ

1) Համեմատման նշաններից ո՞րը պետք է դնել աստղանիշի 

փոխարեն, որպեսզի ստացվի ճիշտ արտահայտություն.

ա) ( –4 ) · ( +5 ) < 0, դ) ( –2 ) · ( –3 ) · ( +4 ) > 5,

բ) ( –9 ) · ( +1 ) · ( +8 ) > 0, ե) ( –9 ) · ( –7 ) = ( +7 ) · ( +9 )։

2) Հաշվե՛ք.

ա) 2 · | –11 + 4 | – | +5 – 8 |=11, դ) | 8 – 4 + 2 | · | 7 – 7 |=0,

բ) 10 · | –2 + 1 | + 6 · | – 4 – 9 |=80, ե) | 9 – 5 + 4 | ։ | –16 + 14 |=4,

գ) | 3 – 4 – 1 | · | 2 + 7 – 12 |=6, զ) | 25 + 6 – 1 | ։ | –17 + 4 + 8|=6։

3) Թվի 15 %-ը հավասար է 12-ի: Գտե՛ք այդ թվի`

 ա) 5 %-ը=4, գ) 30 %-ը=24,

 բ) 75 %-ը=60, դ) 110 %-ը=90:

Լրացուցիչ(տանը)

4) Ճի՞շտ է արդյոք, որ երկու բացասական թվերից ավելի մեծ է այն 

թիվը, որի բացարձակ արժեքն ավելի փոքր է։ այո

5) Քանի՞ մետր է միատեսակ գործվածքի երկու կտորներից 

յուրաքանչյուրի երկարությունը, եթե առաջին կտորը, որում 

երկրորդից 16 մ-ով ավելի գործվածք կա, արժե 168000 դրամ, իսկ 

երկրորդը՝ 120000 դրամ։

1=40

2=56

6) Գտե՛ք այն թիվը, որի`

 ա) 3 %-ը հավասար է 60-ի,=100%=2000 գ) 20 %-ը հավասար է 53-ի,=100%=265

 բ) 17 %-ը հավասար է 340-ի=100%=2000, դ) 2 %-ը հավասար է 37-ի=1850 :