Փետրվարի 17-20

Դասարանական աշխատանք․

  1. Գենետիկան ուսումնասիրում է
    ա. կենդանիների վարքը
    բ. ժառանգականությունն ու փոփոխականությունը
    գ. բույսերի կառուցվածքը
    դ. Երկրի կառուցվածքը
  2. Ժառանգականությունը նշանակում է
    ա. օրգանիզմի շարժվելու ունակություն
    բ. ծնողներից սերունդներին հատկանիշների փոխանցում
    գ. սննդի մարսում
    դ. շնչառություն
  3. Փոփոխականությունը նշանակում է
    ա. օրգանիզմների նմանությունը
    բ. օրգանիզմների տարբերությունները
    գ. միայն աճը
    դ. միայն բազմացումը
  4. Ժառանգական տեղեկատվության հիմնական միավորը կոչվում է
    ա. հյուսվածք
    բ. գեն
    գ. օրգան
    դ. բջիջ
  5. Գեները գտնվում են
    ա. ցիտոպլազմայում
    բ. կորիզում
    գ. թաղանթում
    դ. վակուոլում
  6. Քրոմոսոմները գտնվում են
    ա. բջջաթաղանթում
    բ. կորիզում
    գ. ցիտոպլազմայում
    դ. ռիբոսոմներում
  7. Մարդու մարմնի բջիջներում քրոմոսոմների թիվը
    ա. 23 է
    բ. 46 է
    գ. 44 է
    դ. 48 է
  8. Օրգանիզմների տարբերությունները կարող են առաջանալ
    ա. միայն ժառանգականության պատճառով
    բ. միայն միջավայրի ազդեցությամբ
    գ. ժառանգականության և միջավայրի ազդեցությամբ
    դ. միայն սննդի պատճառով
  9. Ժառանգական փոփոխականության օրինակ է
    ա. մաշկի արևայրուքը
    բ. աչքերի գույնը
    գ. մկանների զարգացումը մարզումից
    դ. վերքի լավացումը
  10. Գենետիկական հատկանիշները փոխանցվում են
    ա. շնչառության միջոցով
    բ. արյան միջոցով
    գ. ծնողներից սերունդներին
    դ. սննդի միջոցով

Լույս 09.04-13.04

1. Ի՞նչ է լույսը

ա) ըստ Իսահակ Նյուտոն

ըստ Նյուտոնի լույսը մասնիկների հոսք է։

բ) ըստ Քրիստիան Հյույգենս

ըստ Հյույգենսի լույսը ալիք է։

2. Ո՞ր լուսատու մարմինն են անվանում լույսի կետային աղբյուր:

Այն աղբյուրը, որի չափերը շատ փոքր են մինչև լուսավորվող մարմնի հեռավորության համեմատ և դրանից մենք կարանք նրա չափերը անտեսել

3. Լույսի ի՞նչ բնական և արհեստական աղբյուրներ գիտեք:

Բնական

Արեգակ, աստղեր, կայծակ։

Արհեստական

Լամպ, մոմ, լապտեր։

4. Ո՞րն է Արեգակի և Լուսնի լուսարձակման տարբերությունը:

Արեգակը ինքն է լույս արձակում, իսկ Լուսինը անդրադարձնում է Արեգակի լույսը։

5. Ի՞նչ է լույսի ճառագայթը:

Լույսի տարածման ուղղությունը ցույց տվող գիծը կոչվում է լույսի ճառագայթ։

6. Ինչպե՞ս է տարածվում լույսը համասեռ միջավայրում:

Լույսը համասեռ միջավայրում տարածվում է ուղղագիծ։

7. Ինչպե՞ս են առաջանում ստվերը և կիսաստվերը:

Ստվերը առաջանում է, երբ լույսը ամբողջությամբ չի անցնում մարմնի հետևը։
Կիսաստվերը առաջանում է, երբ լույսը մասնակի է հասնում։

Հարցեր և առաջադրանքներ

1. Ո՞ր լույսն է կոչվում անդրադարձած:

Մակերևույթից հետ վերադարձած լույսը կոչվում է անդրադարձած։

2. Ինչո՞վ են իրարից տարբերվում ցրիվ և հայելային անդրադարձումները:

Հայելային անդրադարձում
Ճառագայթները անդրադառնում են մեկ ուղղությամբ։

Ցրիվ անդրադարձում
Ճառագայթները անդրադառնում են տարբեր ուղղություններով։

3. Ի՞նչ է օպտիկական սկավառակը:

Օպտիկական սկավառակը սարք է, որով ուսումնասիրում են լույսի անդրադարձումն ու բեկումը։ Նրա միջոցով ճառագայթի ուղղությունները և անկյունները չափում են։

4. Ի՞նչ է ճառագայթի անկման հարթությունը:

Այն հարթությունը, որտեղ գտնվում են ընկնող ճառագայթը և ուղղահայացը։

5. Ո՞ր անկյունն է կոչվում՝

ա) անկման անկյուն

Ընկնող ճառագայթի և ուղղահայացի միջև անկյունը։

բ) անդրադարձման անկյուն

Անդրադարձած ճառագայթի և ուղղահայացի միջև անկյունը։

6. Ձևակերպե՛ք լույսի անդրադարձման օրենքը:

Ընկնող ճառագայթը, անդրադարձած ճառագայթը և ուղղահայացը գտնվում են նույն հարթության մեջ, իսկ անդրադարձման անկյունը հավասար է անկման անկյանը։

7. Ի՞նչ ենք հասկանում, երբ ասում ենք, որ ընկնող և անդրադարձող ճառագայթները փոխադարձաբար շրջելի են:

Եթե լույսը գնա հակառակ ուղղությամբ, ապա կանցնի նույն ճանապարհով։

8. Ինչո՞ւ է առարկայի պատկերը հարթ հայելում կոչվում կեղծ:

Որովհետև լույսի ճառագայթները իրականում չեն հատվում հայելու հետևում։ Պատկերը կառուցում են անդրադարձած ճառագայթների շարունակությունները գծելով։

Հարցեր և առաջադրանքներ

1. Ո՞ր երևույթն է կոչվում լույսի բեկում:

Լույսի ուղղության փոփոխությունը մի միջավայրից մյուսն անցնելիս կոչվում է բեկում։

2. Ո՞ր սարքի միջոցով են ուսումնասիրում լույսի բեկման օրենքը:

Օպտիկական սկավառակի միջոցով։

Փորձի ընթացքում լույսի ճառագայթը ուղղում են տարբեր միջավայրերի սահմանին և չափում անկյունները։

3. Ձևակերպե՛ք լույսի բեկման օրենքը:

Ընկնող ճառագայթը, բեկված ճառագայթը և ուղղահայացը գտնվում են նույն հարթության մեջ։

4. Անկման, թե՞ բեկման անկյունն է ավելի մեծ, երբ լույսը՝

ա) օդից անցնում է ջուր
Անկման անկյունն է ավելի մեծ։

բ) ջրից անցնում է օդ
Բեկման անկյունն է ավելի մեծ։

Խնդիրներ

ԽՆԴԻՐ 1. Կինոէկրանից լույսի անդրադարձումը հայելայի՞ն է, թե՞ ցրիվ:
ցրիվ

ԽՆԴԻՐ 2. Որքա՞ն է ընկնող և անդրադարձող ճառագայթների կազմած անկյունը, եթե անկման անկյունը 30° է:

60о